Drempel

Stikstof en AERIUS

Een bouwplan krijgt alleen een vergunning als vaststaat dat de stikstofneerslag geen schade toebrengt aan een beschermd natuurgebied. Die onderbouwing wordt gerekend met AERIUS. Klopt hij niet, dan sneuvelt het plan bij de rechter of moet er anders gebouwd worden.

Wat is deze drempel?

Nederland heeft beschermde natuurgebieden, de Natura 2000-gebieden. Wie in de buurt daarvan bouwt, moet aantonen dat het project de stikstofneerslag op zo'n gebied niet verslechtert. Die berekening gaat met AERIUS, het rekenmodel van de overheid.

Er zijn grofweg drie uitwegen. Het project stoot zo weinig uit dat er geen effect is. Of het compenseert binnen het project zelf, bijvoorbeeld door slopen en bouwen tegen elkaar weg te strepen. Dat heet intern salderen. Of het koopt ruimte elders. De eerste twee zijn de enige die je met materiaal en werkwijze kunt beïnvloeden.

Daarom is stikstof een inkoopvraag geworden. Elektrisch materieel, prefab dat werk van de bouwplaats haalt, hergebruikte materialen en een kortere bouwtijd verlagen allemaal de uitstoot in de berekening. Wie zo'n product levert, levert geen wens maar de onderbouwing waar de vergunning op rust.

Er is geen openbare bron die per project bijhoudt hoe het met de stikstof staat. Modou heeft hier dus geen aparte monitor voor. Wel staat deze drempel als gedateerde tekst in de documenten die Modou elke werkdag leest: uitspraken, voorbereidingsbesluiten, omgevingsverordeningen, ontwerp- en definitieve vergunningen, en aanbestedingen met een eis aan emissiearm werken.

In welke documenten het staat

Uitspraken van de bestuursrechter over plannen en vergunningen
Waarom je dan beltEen uitspraak zet een plan stil of maakt het juist onherroepelijk. Allebei zijn het een moment waarop iemand besluit hoe hij verder bouwt.
Voorbereidingsbesluiten en omgevingsverordeningen van provincies
Waarom je dan beltProvincies leggen hierin gebieden en eisen vast. Wie binnen zo'n gebied werkt, moet zijn aanpak aanpassen en zoekt daar leveranciers bij.
Ontwerp- en definitieve omgevingsvergunningen
Waarom je dan beltIn de onderbouwing staat hoe de aanvrager zijn stikstofruimte rond krijgt. Daar lees je welke keuze nog openligt.
Aanbestedingen met een eis aan emissiearm materieel of materiaal
Waarom je dan beltStaat de eis in het bestek, dan is de vraag concreet en heeft de opdrachtgever een datum waarop hij gunt.
Bekendmakingen over bestemmingsplannen en projectbesluiten
Waarom je dan beltHier verschijnt een plan voor het eerst met een omvang en een gemeente eraan vast.

Wie hier iets aan verkoopt

Bouwtoeleveranciers

  • Emissiearme bouwmaterialen en bouwmethodes
  • Prefab, houtbouw en modulaire systemen die werk van de bouwplaats halen
  • Hergebruikte en circulaire bouwproducten
  • Producten die de uitvoeringstijd op locatie verkorten

Energiepartijen

  • Elektrisch bouwmaterieel en laadoplossingen op de bouwplaats
  • Tijdelijke stroomvoorziening en accupakketten voor bouwlocaties

Voorbeeld uit een openbaar document

Bouwtoeleverancier

Wat er is gebeurd

Een provincie legt in een voorbereidingsbesluit een strook van 500 meter rond vier natuurgebieden vast. Daarbinnen mag alleen nog stikstofemissiearm gebouwd en gewerkt worden.

Bron:
Provinciaal blad
Datum:
juni 2025

Waarom dit voor jou telt

Binnen die strook verandert de eis aan materieel, materiaal en uitvoering. Wie een emissiearm alternatief levert, heeft daar ineens een verplicht argument.

Waarom nu

Een voorbereidingsbesluit geldt vanaf publicatie. Elk plan dat nu in die strook loopt, moet zijn onderbouwing aanpassen.

Wie je belt

Vergunningenadviseur of omgevingsjurist van de opdrachtgever

  • Telefoonnummer, waar publiek vindbaar
  • LinkedIn, waar publiek vindbaar

Dit voorbeeld komt uit een openbaar document.

Veelgestelde vragen

Betekent een uitspraak dat een project stopt?

Niet altijd. Een uitspraak kan een plan ook onherroepelijk maken, en dan kan er juist gebouwd worden. Allebei zijn het een moment waarop iemand besluit hoe hij verder gaat. Dat is waarom je belt.

Kan Modou de AERIUS-berekening van een project lezen?

Nee. Modou leest wat er openbaar is gepubliceerd: de uitspraak, het besluit, de vergunning en de aanbesteding. Daarin staat vaak wel welke route een aanvrager kiest en welke eisen daarbij horen.

Wil je weten welke plannen in jouw regio opnieuw gerekend worden?

Plan een pilot van zes weken. Je krijgt elke werkdag de plannen, uitspraken en aanbestedingen waarin stikstof de keuze bepaalt, met bron, datum en wie je belt.

Drempels die hiermee samenhangen